| Ngoại trưởng Mỹ John Kerry và người đồng cấp Trung Quốc Vương Nghị, ảnh: Inquirer. |
This is featured post 1 title
Replace these every slider sentences with your featured post descriptions.Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these with your own descriptions.
This is featured post 2 title
Replace these every slider sentences with your featured post descriptions.Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these with your own descriptions.
This is featured post 3 title
Replace these every slider sentences with your featured post descriptions.Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these with your own descriptions.
Thứ Bảy, 30 tháng 1, 2016
Trung Quốc không để ông Lý Khắc Cường, Phạm Trường Long gặp John Kerry
Đa Chiều ngày 29/1 bình luận, hôm 27/1 Ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry đã thăm Trung Quốc để hối thúc Bắc Kinh trừng phạt Bắc Triều Tiên và kiềm chế các hành động leo thang căng thẳng ở Biển Đông. Đây là lần thứ 7 ông John Kerry thăm Trung Quốc trên cương vị Ngoại trưởng.
Có điều lạ là 6 lần trước ông John Kerry thăm Trung Quốc, chủ nhà đều bố trí ông hội kiến với ông Lý Khắc Cường - Thủ tướng. Thậm chí tháng 5/2015 khi sang Bắc Kinh, Trung Quốc còn đưa tướng Phạm Trường Long - Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương ra tiếp Ngoại trưởng Mỹ. Nhưng lần này thì không.
Lý do thời gian ông John Kerry thăm Trung Quốc quá gấp nên Lý Khắc Cường, Phạm Trường Long "không kịp" bố trí tiếp Ngoại trưởng Mỹ có vẻ khiên cưỡng, Đa Chiều bình luận. Đó là một sự sắp xếp có chủ ý của Bắc Kinh.
Đối với vấn đề Biển Đông, tháng 5 năm ngoái Phạm Trường Long khi tiếp John Kerry đã ra sức cảnh báo, ngăn chặn Mỹ không đưa tàu chiến, máy bay vào trong 12 hải lý một số đảo nhân tạo Trung Quốc bồi đắp, xây dựng (bất hợp pháp) ở Trường Sa (Khánh Hòa, Việt Nam).
Thời điểm đó ông Tập Cận Bình chuẩn bị có chuyến thăm chính thức lần đầu tiên tới Hoa Kỳ, nên buộc phải đưa 2 quan chức hàng đầu là Thủ tướng và Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương ra đe Mỹ, không làm ảnh hưởng đến bầu không khí trước chuyến thăm.
Lần này Trung Quốc thừa biết cuộc cạnh tranh với Hoa Kỳ trên Biển Đông sẽ là "cuộc chiến trường kỳ", nên không cần thiết phải làm căng chuyện Biển Đông khi ông John Kerry đến, trong khi lãnh đạo Đài Loan Mã Anh Cửu tuyên bố đi thị sát (trái phép) đảo Ba Bình đã đủ làm nóng dư luận.
Trong vấn đề Đài Loan hay Triều Tiên, nếu Trung Quốc để Lý Khắc Cường, Phạm Trường Long ra gặp John Kerry nữa thì sẽ bị cho là phản ứng thái quá. Phạm Trường Long xuất hiện lúc này sẽ bị dư luận cho là Trung Quốc chuẩn bị dùng vũ lực với Đài Loan hay cứng rắn với Bình Nhưỡng.
Vì vậy ngoài Tập Cận Bình, các quan chức khác gặp Ngoại trưởng Mỹ chỉ có ông Dương Khiết Trì và Ngoại trưởng Vương Nghị.
Rét kỷ lục phá băng thị trường Trung Quốc
Đợt rét kỷ lục khiến nhiệt độ tại một số vùng của Trung Quốc xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ nhưng lại thúc đẩy nhu cầu mua bán của người dân nước này.
Khối khí lạnh tràn qua Trung Quốc vào tuần trước khiến nhiệt độ tại một số vùng của quốc gia này xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ. Tuy nhiên, chính điều này lại xua tan "băng giá" của nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới, Beijing Morning Post đưa tin.
Theo một cuộc khảo sát gần đây, do nhiệt độ hạ thấp, 53,4% người dân đổ xô đi mua quần áo ấm. Gần 40% trong số đó tiêu tốn hơn 500 nhân dân tệ (tương đương 75,95 USD).
Cuộc khảo sát cho thấy, 19% người đi mua sắm tiêu tốn từ 500 đến 1.000 nhân dân tệ và 9% ở mức từ 1.000 đến 2.000. Trong khi đó, mức 2.000-5.000 nhân dân tệ và 5.000-10.000 nhân dân tệ lần lượt chiếm tỷ lệ là 2,4% và 0,4%.
Thời tiết lạnh giá ảnh hưởng đến nhiều khu vực của Trung Quốc, buộc mọi người phải sắm quần áo mới. Tình trạng này gây ra sự đột biến trong nhu cầu của người dân với mặt hàng đồ giữ nhiệt và áo phao.
Dữ liệu mới nhất trên Taobao, một trang web mua sắm trực tuyến lớn nhất Trung Quốc cho thấy, giữa ngày 17/1 đến ngày 23/1, lượng khách hàng tìm mua áo khoác trực tuyến tăng 50% trong khi doanh số bán hàng tăng 60%.
Một cửa hàng bán chạy nhất trên Taobao bán gần 500 áo phao Ultraman, món đồ rất phổ biến trong suốt thời gian nhiệt độ giảm xuống mức kỷ lục ở nhiều nơi.
Máy sưởi, chăn điện và miếng dán giữ nhiệt cũng nằm trong danh sách hàng hóa bán chạy bậc nhất.
Nhiệt độ thấp nhất hôm 21/1 ghi nhận là -28 độ C tại thành phố Nha Khắc Thạch thuộc khu tự trị Nội Mông. Còn tại thủ phủ Cáp Nhĩ Tân của tỉnh Hắc Long Giang ở miền Đông Bắc, nhiệt kế ngoài trời chỉ mức -19 độ C. Một nơi khác lạnh không kém là thủ phủ Trường Xuân của tỉnh Cát Lâm với mức -17 độ C.
"Tôi đã mặc đủ thứ quần áo lên người mà vẫn không cảm thấy ấm", đài truyền hình trung ương CCTV dẫn lời một người đi đường ở Altai, khu tự trị Tân Cương, phía tây Trung Quốc, nói. Nhiệt độ ở đây xuống đến -26 độ C. "Gió rất mạnh, gió đập vào mặt khiến tôi cảm thấy rất rát", người này nói thêm.
Tại Hong Kong, hôm 24/1 nhiệt độ cũng xuống mức thấp nhất trong gần 60 năm, do một đợt khí lạnh tràn tới. Nhiệt độ vào buổi sáng chỉ ở mức 3,3 độ C tại các khu vực đô thị. Ông Wong Wai-kin, một nhà nghiên cứu khí tượng, nói với AFP rằng, đây là mức nhiệt thấp nhất trong 59 năm qua.
"Đây là ngày lạnh nhất từ năm 1957. Nhiệt độ thấp nhất ban ngày là 3,3 độ C. Kỷ lục hiện tại về nhiệt độ thấp là 2,4 độ C vào tháng 2/1957", Wong phát biểu.
Đợt lạnh kỷ lục bắt đầu ảnh hưởng rõ rệt từ hôm 21/1, khi chính phủ Trung Quốc buộc phải đóng cửa nhiều trường học, lệnh cho nhân viên cứu hộ luôn ở trạng thái sẵn sàng 24/24 trong ít nhất một tuần nữa.
Năm 2008, thời tiết giá rét ở Trung Quốc khiến 129 người chết, thiệt hại kinh tế ước tính hàng triệu nhân dân tệ.
Kỷ nguyên ngoại giao mới của Trung Quốc: Can dự vào Syria
Những nỗ lực làm trung gian trong cuộc xung đột Syria cho thấy một sự khởi đầu trong chính sách ngoại giao thận trọng truyền thống của Trung Quốc.

Trung Quốc nằm cách xa cuộc xung đột Syria, ít nhất về mặt địa lý, và khác với EU, Trung Quốc không phải đối mặt với làn sóng người tị nạn đến từ đất nước bị chiến tranh tàn phá.
Tuy nhiên, Bắc Kinh đã bắt đầu tham gia tích cực với cả Chính phủ Syriavà lãnh đạo các nhóm đối lập, trong một nỗ lực làm trung gian hòa giải.
Nguyên nhân của cách tiếp cận mới này là sự kết hợp giữa những lợi ích địa chiến lược và mong muốn được xem như một quốc gia có ảnh hưởng trên sân khấu ngoại giao toàn cầu.
Bắt đầu từ tuần này, đại diện Chính phủ Syria và các nhóm đối lập gặp nhau tại Geneva nhằm một lần nữa tìm kiếm giải pháp cho cuộc nội chiến kéo dài hơn 4 năm qua.
Không giống như trước, Trung Quốc tích cực tham gia vào ngoại giao trước hội nghị.
Ngày 24.12, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã tiếp người đồng cấp Syria Walid al-Moallem ở Bắc Kinh.
Ngay sau đó, Chủ tịch Liên minh dân tộc cách mạng Syria và lực lượng đối lập, ông Khaled Khoja đã đến Trung Quốc hôm 5.1 trong chuyến thăm kéo dài nhiều ngày.
Lợi ích của Trung Quốc ở Syria
Điều mới lạ là Bắc Kinh lại tích cực về mặt ngoại giao như vậy ở Trung Đông. Trung Quốc tham gia 2 vòng đàm phán hòa bình về Syria ở Vienna.
Tuy nhiên, thông báo của Ngoại trưởng Vương Nghị mời cả hai phe Syria đến Bắc Kinh là một điều bất ngờ.
Bắc Kinh chưa bao giờ đi xa hơn những lời kêu gọi hùng hồn tìm giải pháp hòa bình, lấy lý do tôn trọng chủ quyền của Syria.
Một điều chắc chắn là Bắc Kinh sẽ không ủng hộ một liên minh chống lại nhà lãnh đạo Bashar al-Assad.
Trung Quốc có quan hệ tốt với Chính phủ Syria, từng cung cấp vũ khí cho nước này. Nhiều khả năng Bắc Kinh còn cử quan sát viên quân sự, với sự chấp thuận của Chính phủ Assad, như đã từng làm ở Iraq.
Mặc dù Syria không là đối tác thương mại chủ chốt của Trung Quốc, song sự ổn định trong khu vực là một trong những mối quan tâm cốt lõi của Bắc Kinh, không chỉ vì Iraq là một trong những nước cung cấp dầu chính cho Trung Quốc.
Sáng kiến con đường tơ lụa trị giá 900 tỉ USD của Bắc Kinh nhằm mục đích kết nối Châu Á, Trung Đông, Châu Phi và Châu Âu thông qua một mạng lưới hạ tầng trên phạm vi rộng.
Song chiến sự và các vụ tấn công khủng bố đang đặt ra nguy cơ đe dọa đối với siêu dự án này.
Giới lãnh đạo Trung Quốc cũng lo ngại rằng, mối đe dọa khủng bố từ Syria và Iraq có thể ảnh hưởng đến trong nước.
Theo các nguồn tin chính thức từ Bắc Kinh, đã có một số vụ tấn công khủng bố ở Trung Quốc liên quan đến người Hồi giáo trong năm 2014 - 2015.
Luật chống khủng bố mới của Trung Quốc vừa có hiệu lực trong năm nay, đã nhấn mạnh những lo ngại khủng bố của lãnh đạo nước này.
Nhưng còn còn một lý do khác giải thích sự tham gia chưa từng có tiền lệ của Trung Quốc ở Syria.
Tiến trình hòa bình Syria là cơ hội duy nhất để các nhà ngoại giao Trung Quốc mở rộng kinh nghiệm trong việc quản lý khủng hoảng toàn cầu và hòa giải xung đột.
Khả năng định hình giải pháp trong các cuộc xung đột quốc tế là trọng tâm trong tầm nhìn của Chủ tịch Tập Cận Bình, nhằm khẳng định một Trung Quốc quyết đoán trong những trách nhiệm quốc tế với tư cách là một cường quốc.
Tham gia mà không cần tác động
Tuy nhiên, người ta vẫn còn hoài nghi sự tham gia của Trung Quốc có thể đóng góp một giải pháp cho cuộc xung đột Syria, hay giảm thiểu tranh chấp giữa các nước lớn trong khu vực như Iran và Saudi Arabia.
Các nhà đàm phán Trung Quốc thiếu kinh nghiệm trong việc giải quyết xung đột ở Trung Đông.
Cho đến nay, cách tiếp cận của Bắc Kinh mới chỉ là copy những chiến lược có sẵn, chẳng hạn đàm phán với lãnh đạo phe đối lập như Khoja, người có tiếng nói quan trọng trong phe đối lập ở nước ngoài, nhưng ít có ảnh hưởng bên trong Syria.
Chuyến thăm cấp nhà nước của Chủ tịch Tập Cận Bình đến Saudi Arabia, Ai Cập và Iran từ ngày 19 - 23.1 - khu vực lớn cuối cùng trên thế giới ông Tập đến thăm kể từ khi lên nắm quyền - cũng chứng tỏ rằng, Trung Quốc chưa sẵn sàng hoặc không có khả năng trở thành một nhà ngoại giao nặng ký ở Trung Đông.
Trong chuyến thăm, ông Tập đặt trọng tâm lớn nhất vào việc thúc đẩy sáng kiến "Nhất đới, nhất lộ", đầu tư cơ sở hạ tầng, tăng cường hợp tác trong lĩnh vực năng lượng và công nghệ cao.
Chỉ có ở Ai Cập, ông Tập mới công khai đề cập đến vấn đề Syria và kêu gọi một giải pháp chính trị cho cuộc xung đột.
Điều này là đáng chú ý, vì cuộc khủng hoảng đang diễn ra được xem là một cuộc chiến ủy nhiệm giữa Saudi Arabia và Iran.
Làm việc với Trung Quốc
Ngoài việc Trung Quốc tham gia vào cuộc khủng hoảng Syria, sự can dự của nước này vào các nỗ lực an ninh đa phương khác cho đến nay mới chỉ dừng lại ở sân sau hoặc thông qua Liên Hợp Quốc.
Nhóm G20, do Trung Quốc chủ trì trong năm nay, có thể tạo ra những kênh hợp tác mới, và Chủ tịch Tập Cận Bình đã tuyên bố cuộc chiến chống chủ nghĩa khủng bố là một trong những vấn đề cốt lõi trong nhiệm kỳ của ông.
Cụ thể, với việc chống IS, G20 có thể chứng minh là một nền tảng hiệu quả. Tổ chức An ninh và Hợp tác Châu Âu (OSCE) cũng có thể là một nơi có thể làm việc với Trung Quốc để chống khủng bố, đặc biệt ở Trung Á.
Một điều chắc chắn là cộng đồng quốc tế cần xác định số lượng ngày càng tăng các kênh phù hợp để bao gồm cả Trung Quốc vào việc quản lý an ninh toàn cầu.
Nếu không, Bắc Kinh sẽ đơn phương khởi xướng và thúc đẩy cơ cấu an ninh song song, khiến việc đạt được các giải pháp ngoại giao trong các cuộc xung đột quốc tế thậm chí còn phức tạp hơn.
Trung Quốc sẽ đưa tàu sân bay tuần tra Biển Đông?
Hải quân Trung Quốc có khả năng sẽ triển khai một tàu sân bay hoạt động thường xuyên ở Biển Đông, nơi Bắc Kinh và các quốc gia láng giềng trong khu vực đang tranh chấp chủ quyền căng thẳng.
| Tàu sân bay Liêu Ninh của Trung Quốc |
Tạp chí quốc phòng IHS Janes dẫn lời Giáo sư Chu Shulong, Giám đốc Viện Nghiên cứu Chiến lược và phát triển quốc tế thuộc Đại học Thanh Hoa, Trung Quốc cho hay, Bắc Kinh sẽ điều tàu sân bay tuần tra Biển Đông khi tàu sân bay thứ hai của Hải quân Trung Quốc hoạt động đầy đủ.
Theo vị chuyên gia này, đối với các biển Bắc Hải, Hoàng Hải và biển Hoa Đông, Trung Quốc không cần một tàu sân bay. Các máy bay Trung Quốc xuất phát từ các căn cứ mặt đất có khả năng tiếp cận những nơi như là quần đảo Điếu Ngư (Nhật Bản gọi là Senkaku – PV).
Tuy nhiên, Trung Quốc không có khả năng làm điều này với các vùng mà Trung Quốc tự cho là thuộc “lãnh thổ” của mình ở Biển Đông. Nếu xuất phát từ căn cứ không quân gần nhất trên đảo Hải Nam, các máy bay chiến đấu của Bắc Kinh cũng phải mất ít nhất 1 giờ đồng hồ mới tới được khu vực phía Nam Biển Đông.
“Nếu người Mỹ đưa máy bay và tàu vào Biển Đông, Trung Quốc không có năng lực không quân để đối phó với một thách thức như vậy. Trong khi đó, sự thách thức của Mỹ rất có thể sẽ diễn ra rất thường xuyên trong tương lai”, ông Chu nói.
Chuyên gia này cho rằng, chính việc Hải quân Mỹ thực thi tự do hàng hải ở Biển Đông qua việc điều tàu chiến USS Lassen tuần tra trong vùng 12 hải lý quanh bãi đá Su Bi – một trong các thực thể bị Trung Quốc chiếm đóng và đảo hóa trái phép ở Biển Đông hồi tháng 10 năm ngoái, đã thuyết phục các nhà lãnh đạo quân sự của Bắc Kinh rằng việc triển khai một tàu sân bay hoạt động thường xuyên ở Biển Đông là cần thiết trong tương lai.
Trung Quốc hiện đã công khai thừa nhận đang đóng tàu sân bay thứ hai ở Đại Liên, một thành phố cảng ở Đông Bắc nước này. Đây sẽ là hàng không mẫu hạm đầu tiên của Bắc Kinh được phát triển và đóng hoàn toàn theo thiết kế trong nước.
Trước đó, ngày 27/1/2016, Tư lệnh Bộ tư lệnh Thái Bình Dương của quân đội Mỹ ông Harry Harris cũng đã tuyên bố rằng Mỹ sẽ tiếp tục thực hiện quyền tự do hàng hải bằng các chiến dịch quân sự ở Biển Đông để thách thức các yêu sách chủ quyền quá đáng của Trung Quốc ở khu vực.
Mỹ tuyên bố không đứng về bên nào trong tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông những thường xuyên phản đối mạnh mẽ các hoạt động xây đảo nhân tạo của Bắc Kinh ở khu vực Trường Sa.
Washington nghi ngờ Bắc Kinh có mưu đồ sử dụng các căn cứ trên những đảo nhân tạo xây phi pháp này để làm tiền đồn, bàn đạp quân sự nhằm hỗ trợ cho việc khẳng định tuyên bố đòi chủ quyền phi pháp với toàn bộ diện tích Biển Đông.
Trung Quốc hoảng hốt với lời tiên tri của tỷ phú Mỹ, George Soros
Có vẻ như những dự đoán bi quan của nhà tỷ phú đầu cơ nổi tiếng George Soros tại diễn đàn kinh tế thế giới ở Davos về tương lai của kinh tế Trung Quốc đang dần trở thành sự thực.
Nhà đầu cơ nổi tiếng thế giới này đã dự đoán kinh tế Trung Quốc sẽ có một cú hạ cánh cứng và không loại trừ khả năng rơi vào một cuộc khủng hoảng, mà chìa khóa chính là tỷ giá của đồng nhân dân tệ. Nhưng khi mà cả thế giới vẫn còn đang bán tín bán nghi trước nhận định này của Soros thì chính phủ Trung Quốc lại tự biến nó thành một câu chuyện ngày càng đáng tin, khi hàng loạt các tờ báo lớn như Tân hoa xã hay thời báo Hoàn cầu chỉ trích Soros âm mưu chống lại kinh tế Trung Quốc thông qua việc công kích đồng nhân dân tệ. Sự việc này đang cho thấy Trung Quốc đang thiếu tự tin hơn bao giờ hết về vận mệnh đồng nội tệ của mình, khi mà nước này đang nối gót Nga đối mặt với nguy cơ khủng hoảng.
Ở thời điểm hiện tại, nền kinh tế Trung Quốc đang có rất nhiều điểm tương đồng với kinh tế Nga cách đây hơn 1 năm, khi các lệnh trừng phạt kinh tế được các nước phương Tây đưa ra sau khi Nga sáp nhập bán đảo Crimea hồi đầu năm 2014. Các quan hệ kinh tế và thương mại giữa Nga và các nước phương Tây gồm Mỹ và EU nhanh chóng bị cắt đứt, dẫn đến việc các nhà đầu tư nước ngoài ồ ạt rút hết vốn khỏi thị trường Nga để chuyển về nước. Việc một lượng lớn USD bị rút khỏi thị trường trong một thời gian ngắn đẩy Nga rơi vào cảnh lạm phát phi mã, hệ thống kinh tế bị đình đốn do quan hệ kinh tế với Mỹ và EU bị đứt đoạn, tiêu dùng giảm sút và tăng trưởng thì rơi vào trì trệ.
Trong giai đoạn đầu của cuộc khủng hoảng, chính phủ Nga còn tiếp tục đổ USD từ quỹ dự trữ ngoại tệ ra thị trường để bình ổn tỷ giá đồng Rup; nhưng khi mà đồng nội tệ này mất giá quá mạnh, có lúc sụt giảm lên đến hơn 50% so với đồng USD, ảnh hưởng nghiêm trọng đến quỹ dự trữ ngoại tệ của Nga, thì Ngân hàng trung ương Nga không còn cách nào khác ngoài việc cưỡng bách tăng lãi suất lên mức rất cao để kiểm soát lạm phát, từ 10,5% lên 17%. Cuộc khủng hoảng kinh tế chấm dứt, nhưng cái giá mà Nga phải trả là suy giảm tăng trưởng lên đến 3,8% trong năm 2015, tức một năm sau khi tăng lãi suất.
Trung Quốc ở thời điểm hiện tại cũng đang trải qua tình trạng tương tự. Theo thống kê, hơn 1000 tỷ USD đã được các nhà đầu tư rút khỏi thị trường Trung Quốc trong năm 2015. Chủ yếu là do nền kinh tế nước này đã tăng trưởng chậm lại, tổng cầu thị trường nội địa giảm trong khi chi phí nhân công thì đã tăng lên quá cao, gấp khoảng 3 lần so với các nước láng giềng như Việt Nam hay Myanmar, khiến các nhà đầu tư rút vốn và tìm địa điểm đầu tư mới. Cùng với đó là việc ngày càng có nhiều người Trung Quốc chuyển tiền ra khỏi nước này vì nhiều lý do, từ lý do đầu tư kinh doanh ra nước ngoài cho đến chuyển tiền không lý do và bất hợp pháp. Thống kê chính thức thì có khoảng 61 tỷ USD được các công ty Trung Quốc bỏ ra để thực hiện các dự án đầu tư ở nước ngoài trong năm 2015, còn con số chuyển tiền bất hợp pháp của người dân thì không thể tính toán được.
Việc một lượng quá lớn USD bốc hơi khỏi thị trường Trung Quốc chỉ trong vòng một năm đang đẩy nền kinh tế số hai thế giới lâm vào tình cảnh tương tự như Nga hồi cuối năm 2014. Áp lực tỷ giá đối với đồng nhân dân tệ thời điểm hiện tại đang lớn hơn bao giờ hết, khi nó liên tục mất giá kể từ khi được quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) chọn vào giỏ tiền tệ dự trữ hồi tháng 12.2015. Tổng cộng đến giờ đồng tiền này đã mất giá hơn 5% kể từ giữa tháng 12, và đang được dự báo sẽ còn tiếp tục sụt giá trong thời gian tới. Điều này đang tạo ra tác động ngược vào thị trường chứng khoán (TTCK) nước này, khiến chỉ số CSI 300 liên tục sụt giảm kể từ những ngày đầu năm 2016.
Tình hình hiện tại căng thẳng đến mức, thống đốc ngân hàng trung ương Nhật Bản là ông Haruhiko Kuroda đã buộc phải lên tiếng cảnh báo Trung Quốc, cần phải tìm mọi biện pháp để kiểm soát dòng vốn. Một phần vì sự sa sút không phanh của nền kinh tế và TTCK Trung Quốc do sự tháo chạy của dòng vốn đang ảnh hưởng đến kinh tế và TTCK của Nhật Bản. Và gần nhất chính phủ Trung Quốc đã tung ra một gói các giải pháp nhằm kiểm soát dòng vốn trên thị trường, từ việc hạn chế người dân gửi ngoại tệ ra nước, cho đến các doanh nghiệp hạn chế mua hàng và nhập khẩu bằng đồng USD, tăng cường kiểm soát việc thanh toán qua thẻ UnionPay hay triệt phá các ngân hàng ngầm trong hệ thống tài chính. Ở thời điểm hiện tại, mỗi người dân Trung Quốc được phép mang khoảng 50.000 USD theo người ra nước ngoài, và theo tính toán thì chỉ cần khoảng 5% dân số nước này mang chừng đó tiền theo người ra nước ngoài là đủ để bào mòn toàn bộ quỹ dự trữ ngoại tệ hiện tại của Trung Quốc.
Tính đến hiện tại, những dự đoán bi quan của George Soros về tương lai kinh tế Trung Quốc đang ngày càng có vẻ là chính xác. Tốc độ bơm tiền vào nền kinh tế để duy trì sự ổn định của thị trường và ngăn chặn đà sụt giá của đồng nhân dân tệ của chính phủ Trung Quốc đang ngày càng gia tăng, với một mức lũy tiến đáng báo động. Cho đến giờ, ngân hàng trung ương Trung Quốc đã có tổng cộng 3 lần bơm tiền ra thị trường chỉ trong tháng 1.2016. Lần thứ nhất vào ngày 20.1 với con số khoảng 60 tỷ USD, lần thứ hai vào ngày 26.1 với mức 67 tỷ USD, và lần thứ ba vào ngày 28.1 với mức 52 tỷ USD. Lý do chính thức được Trung Quốc đưa ra là để giải quyết nhu cầu tiền mặt gia tăng đột biến trong dịp Tết nguyên đán ở nước này, nhưng lý do chủ yếu được dự đoán là để giải quyết áp lực liên quan đến tỷ giá đồng nhân dân tệ và sự ổn định của nền kinh tế.
Việc tăng tốc độ bơm tiền để ổn định thị trường đang cho thấy Trung Quốc đang chịu những sức ép rất lớn để ổn định thị trường, thậm chí vượt ra khỏi dự đoán của các nhà kinh tế. Theo dự đoán của các chuyên gia kinh tế, quỹ dự trữ ngoại tệ của Trung Quốc sẽ chỉ còn khoảng 3.000 tỷ USD vào cuối năm nay từ mức 3.300 tỷ USD hồi đầu năm, nghĩa là nước này sẽ chỉ phải chi khoảng 300 tỷ USD trong cả năm 2016 để ổn định kinh tế. Nhưng khi mà Bắc Kinh đã bơm tới quá nửa con số dự kiến cả năm đó chỉ trong vòng 1 tháng đầu năm, thì áp lực đó có lẽ là lớn hơn dự đoán rất nhiều.
Tình trạng này cũng tương tự như Nga trong giai đoạn đầu cuộc khủng hoảng, khi nước này liên tục bơm tiền từ quỹ dự trữ vào thị trường để ổn định tỷ giá đồng Rup, nhưng khi nó đe dọa bào mòn quỹ dự trữ đáng kể thì Nga buộc phải tăng lãi suất lên rất cao để kiềm chế, buộc phải chấp nhận hậu quả là suy giảm tăng trưởng kinh tế. Trung Quốc hiện nay cũng có thể rơi vào tình trạng tương tự. Sẽ không có chuyện nước này dùng hết 3.300 tỷ USD còn lại (đã sụt mất hơn 700 tỷ USD từ tháng 8.2015) để ổn định tỷ giá đồng nội tệ. Nếu đồng nhân dân tệ tiếp tục mất giá, sẽ đến lúc chính phủ nước này phải học theo cách của Nga là tăng lãi suất. Và điều này thì cũng đồng nghĩa với việc kinh tế Trung Quốc sẽ suy giảm nặng nề, giống như Nga. Có lẽ, cú hạ cánh cứng của Trung Quốc mà George Soros nói tới chính là kịch bản này.
Trung Quốc ồ ạt bơm tiền vào đúng thời điểm nhạy cảm?
Nhiều người cho rằng việc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc ồ ạt bơm tiền là để thay thế việc cắt giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc.
Trong những ngày qua, việc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc liên tục bơm một lượng tiền kỷ lục ra thị trường đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của các chuyên gia kinh tế toàn cầu. Đây là đợt bơm tiền có quy mô và tần suất lớn nhất của Ngân hàng Trung ương Trung Quốc trong vài năm gần đây.
Động thái này được giải thích là để đáp ứng nhu cầu tiền mặt tăng cao trước thềm kỳ nghỉ Tết Nguyên đán 2016. Được biết, các công ty Trung Quốc thường trả lương vào trước kỳ nghỉ Tết và người dân cũng có thói quen mua sắm nhiều trước dịp nghỉ lễ quan trọng này, đẩy nhu cầu tiền mặt tăng cao.
Tuy nhiên, nhu cầu tiền mặt tăng cao vào dịp Tết năm nào cũng xảy ra, không chỉ riêng năm nay. Việc bơm tiền liên tục với quy mô lớn của Ngân hàng Trung ương Trung Quốc được cho là có liên quan tới dòng vốn bị rút ra khỏi thị trường nước này. Ngân hàng Trung ương Trung Quốc phải bán đồng USD và thu về đồng nhân dân tệ để ổn định tỷ giá, khiến tiền mặt khan hiếm. Giới phân tích cho rằng đây mới chính là nguyên nhân sâu xa khiến Ngân hàng Trung ương Trung Quốc bơm tiền liên tục trong thời gian qua.
Động thái này của Ngân hàng Trung ương Trung Quốc cũng phản ánh tình trạng khó khăn của ngân hàng này khi vừa phải nới lỏng chính sách tiền tệ để hỗ trợ nền kinh tế đang tụt dốc, vừa phải thắt chặt chính sách tiền tệ để ổn định tỷ giá đồng nhân dân tệ.
Thứ Sáu, 29 tháng 1, 2016
39 tướng bị “trảm”, Tập Cận Bình đã dừng “đả hổ” chốn ba quân?
Quách Bá Hùng và Từ Tài Hậu không phải là những quan chức cấp cao duy nhất ngã ngựa từ khi Chủ tịch Quân ủy Trung ương kiêm Chủ tịch nước Tập Cập Bình phát động cuộc chiến chống tham nhũng vào cuối năm 2012. Đã có 39 viên tướng bị hạ bệ trong chiến dịch "đả hổ diệt ruồi"....
Ngày 1/8/2015, Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc đã tổ chức kỷ niệm 88 năm ngày thành lập. Nhưng 2,3 triệu quân nhân nước này lại chẳng mấy vui mừng. Đêm trước buổi lễ kỷ niệm, cựu lãnh đạo quân đội, Thượng tướng Quách Bá Hùng đã bị khai trừ khỏi Đảng Cộng sản và được bàn giao cho các công tố viên quân sự để đối mặt với các cáo buộc tham nhũng, trong đó có những khoản hối lộ khổng lồ để mua quan bán tước mà ông nhận được từ những đồng chí sĩ quan quân đội của mình. Và ông Quách không phải là quan chức quân đội cuối cùng phải đối mặt với những cáo buộc như vậy.
Quách Bá Hùng là cựu Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương, phụ trách các vấn đề thường nhật của quân đội từ năm 2002 đến năm 2012. Vụ bắt giữ ông Quách tiếp nối vụ bắt giữ Thượng tướng Từ Tài Hậu, từng phục vụ trong Quân ủy từ năm 2007 đến năm 2012, vào tháng 6/2015
Quách Bá Hùng và Từ Tài Hậu không phải là những quan chức cấp cao duy nhất ngã ngựa từ khi Chủ tịch Quân ủy Trung ương kiêm Chủ tịch nước Tập Cập Bình phát động cuộc chiến chống tham nhũng vào cuối năm 2012. Theo số liệu chính thức, 39 tướng (tính cả con trai ông Quách, Thiếu tướng Quách Chính Cương) đã bị bắt giữ. Và nếu những cáo buộc về việc hàng loạt các tướng tá đã hối lộ ông Quách và ông Từ để được thăng quan tiến chức là đúng người đúng tội, thì cũng hợp lý khi nhận định rằng cuộc thanh trừng các quan chức quân đội cấp cao với quy mô lớn nhất từ thời Cách mạng Văn hóa này sẽ còn tiếp tục.
Đây chính xác là thông điệp mà Tập Cận Bình gửi đến quân đội trong chuyến thăm Quân đoàn 16, nơi Từ Tài Hậu từng là chính ủy trong những năm đầu 1990. Sau khi thề sẽ loại bỏ ảnh hưởng của ông Từ về “tư tưởng, chính trị, và cả trong tổ chức và tác phong,” ông Tập nhấn mạnh rằng việc bất tuân sự lãnh đạo của Đảng sẽ không được dung thứ. Ông Tập tuyên bố rằng quân đội phải “kiên quyết tuân thủ mệnh lệnh Ủy ban Trung ương Đảng và Quân ủy Trung ương.”
Bất cứ ai dõi theo Tập Cận Bình trong hai năm rưỡi qua đều có thể nhận ra mục tiêu của ông trong việc củng cố sự cai trị của Đảng Cộng sản Trung Quốc bằng cách tăng cường quyền lực cá nhân, tăng cường đàn áp trong nước, và theo đuổi chính sách đối ngoại quyết đoán. Để đạt được mục tiêu này, ông Tập cần bảo đảm lòng trung thành vững chắc của quân đội – và điều này đòi hỏi phải thanh trừng những quan chức bất tín hoặc tham nhũng.
Trên cấp độ cá nhân, lòng trung thành của quân đội là quan trọng để bù đắp cho sự thiếu vắng nền tảng quyền lực thể chế của ông Tập. Ngược lại, khi Cựu Chủ tịch Giang Trạch Dân trở thành Tổng Bí thư Đảng Cộng sản sau vụ đàn áp Thiên An Môn 1989, ông Giang có thể trông cậy vào các quan chức có năng lực và trung thành tại Thượng Hải để vận hành bộ máy hành chính; sau đó ông mở rộng cơ sở hỗ trợ của mình bằng cách thu nạp thêm các phe phái trong những năm 1990. Còn Hồ Cẩm Đào, người kế nhiệm Giang Trạch Dân, thì được Đoàn Thanh niên Cộng sản, nơi hoạt động của mọi tầng lớp học sinh, sinh viên Trung Quốc, tung hô.
Trong khi Tập Cận Bình tiến hành xây dựng một nền tảng quyền lực mạnh mẽ bằng cách dần dần bổ nhiệm những người ủng hộ ông vào các vị trí chủ chốt, ông cũng cần quân đội bảo vệ quyền lực chính trị của mình trong giai đoạn chuyển tiếp. Và cách hữu hiệu nhất để đảm bảo lòng trung thành của quân đội là thay thế các vị trí chóp bu – hầu hết đều là những người được các vị chủ tịch tiền nhiệm đề bạt – bằng những người ủng hộ mình.
Có vẻ Tập Cận Bình hiểu rất rõ bài học từ sự sụp đổ của nhà lãnh đạo Liên Xô Nikita Khrushchev năm 1964. Khrushchev bị lật đổ trong một cuộc đảo chính do KGB khởi xướng với sự giúp sức của quân đội. Nếu Hồng Quân tuyệt đối trung thành với Khrushchev thì những âm mưu này đã chẳng thể thành công.
Nhưng những kế hoạch của Tập Cận Bình còn vượt xa hơn cả thẩm quyền của cá nhân ông – và những bài học từ Liên Xô cũng vậy. Một thời gian ngắn sau khi tiếp nhận quyền lực, ông Tập đã than thở với các quan chức tỉnh Quảng Đông rằng khi Liên Xô sụp đổ, giới tinh hoa cũng mất hết ý chí đấu tranh. Khi mà sự độc quyền chính trị của Đảng Cộng sản Trung Quốc đang ngày càng bị thách thức, Tập Cận Bình sẽ không phạm phải sai lầm đó.
Để tránh dẫm lên vết xe đổ của Liên Xô, ông Tập cùng những người đồng chí đã áp đặt lại việc kiểm soát hệ tư tưởng và hạn chế các quyền tự do của công dân. Dù Đảng cho tới lúc này mới chỉ sử dụng lực lượng cảnh sát và đội ngũ kiểm duyệt Internet (và giờ định cài cảnh sát ngầm vào các công ty Internet), nhưng về dài hạn thì thật không thể tưởng tượng nổi sự trường tồn của Đảng nếu thiếu một lực lượng quân đội trung thành, đặc biệt là nếu những cuộc biểu tình kiểu Thiên An Môn năm 1989 lại nổ ra.
Trụ cột cuối cùng trong chiến lược của Tập Cận Bình nhằm củng cố quyền lực của Đảng Cộng sản là thay thế chính sách đối ngoại thận trọng của Đặng Tiểu Bình bằng đường lối đối ngoại cứng rắn. Giả sử Trung Quốc phải chống đỡ chiến thuật gây hấn trên Biển Đông hoặc Eo biển Đài Loan bằng vũ lực thì quân đội Trung Quốc không thể nào được đặt dưới sự lãnh đạo của những tướng lĩnh dễ bị mua chuộc và bất trung.
Nếu những nỗ lực triệt tận gốc tham nhũng trong quân đội của ông Tập Cận Bình có thể hoàn thành ba mục tiêu trên, người ta có thể miễn cưỡng thừa nhận rằng đó là một bước đi chính trị khôn ngoan. Nhưng để đảm bảo Trung Quốc có được vị thế mạnh nhất có thể thì ông Tập phải học thêm một bài học nữa từ người Liên Xô: Các cuộc thanh trừng dễ quá đà. Stalin đã tiêu diệt mất hàng quân đoàn sĩ quan của Hồng Quân ít lâu trước khi Đức Quốc xã xâm lược Liên Xô. Không rõ ông Tập Cận Bình có mắc phải sai lầm đó.


Thứ Bảy, tháng 1 30, 2016
doanh nhan
