Mỹ cần thuyết phục Trung Quốc về tự do hàng hải

Hành động của Trung Quốc ở biển Đông và khu vực có thể ví như Trung Quốc đang ném cát vào mắt Mỹ, dù cay nhưng giúp Mỹ mở to mắt hơn để nhìn thấy mối đe dọa của Trung Quốc. 

Một góc khu vực TQ cảo tạo Gạc Ma trái phép ở Trường Sa của VN. (Ảnh:Vietnamnet)

Đó là nhận định của nhà phân tích cao cấp Joseph Bosco (cộng tác viên cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế của Mỹ, đồng thời là cố vấn an ninh quốc gia) trong bài đăng trên tạp chí National Interest (Mỹ) hôm 25-5.

Tác giả ghi nhận mặc cho Mỹ kêu gọi Trung Quốc kiềm chế hành động đơn phương nhằm thực thi các tuyên bố không rõ ràng trên biển và tránh quấy nhiễu tự do hàng hải, Trung Quốc vẫn phớt lờ, cố tình mở rộng các đảo nhân tạo trên biển Đông.

Các nhà hoạch định chính sách Mỹ đang vật lộn tìm thời điểm và địa điểm thích hợp để khẳng định quyền tự do hàng hải theo Công ước của LHQ về Luật Biển, một công ước Mỹ tuân theo dù không ký kết trong khi Trung Quốc đã ký kết nhưng lại không tuân theo.

Nhà phân tích Joseph Bosco nhận thấy trong phương pháp hành động phản đối Trung Quốc, Mỹ dường như “bâng khuâng đứng giữa hai làn nước”: Hoặc tiến hành quyền tự do hàng hải bình thường, hoặc không làm gì ngoài phản đối suông bằng lời nói và ngoại giao như một cách ngầm thừa nhận các đảo bồi đắp trái phép là của Bắc Kinh.

Ông cho rằng Mỹ cần phải thực hiện quyền tự do hàng hải trên biển Đông, nếu không uy tín của Mỹ trong khu vực sẽ bị ảnh hưởng lớn. Nếu nhìn về quá khứ, người ta nhận thấy Mỹ kiên quyết hơn trong lời nói lẫn hành động chứ không quá do dự như bây giờ. Tháng 11-2013, khi Trung Quốc đơn phương tuyên bố vùng nhận dạng phòng không trên biển Hoa Đông, ngay lập tức Mỹ đáp trả bằng cách điều động hai máy bay ném bom B-52 bay vào vùng nhận dạng này.

Tháng 1-2008, Bắc Kinh lên tiếng phản đối nhóm tàu sân bay USS Kitty Hawk của Mỹ đi qua eo biển Đài Loan. Lúc đó Đô đốc Timothy Keating, chỉ huy Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương Mỹ, đã khẳng khái tuyên bố: “Mỹ không cần Trung Quốc cho phép khi đi qua eo biển Đài Loan. Mỹ sẽ thực hiện quyền tự do qua lại của Mỹ bất cứ khi nào Mỹ cần, hay chính xác hơn là bất cứ khi nào Mỹ chọn”.

Thái độ không bằng lòng của Mỹ đối với các hành động gây hấn của Trung Quốc trong khu vực đang được thể hiện bằng nhiều cách khác. Nhiều khả năng Lầu Năm Góc sẽ không mời hải quân Trung Quốc tham gia Tập trận Vành đai Thái Bình Dương (RIMPAC) vào năm tới. Hội nghị các nhà lãnh đạo lực lượng đổ bộ châu Á-Thái Bình Dương (PACOM) ở Hawaii trong tháng 5 cũng vắng bóng Trung Quốc.

Mỹ cần phải thuyết phục TQ rằng tham gia hay không không phải là vấn đề, mà quan trọng là phải quan sát tự do hàng hải và tôn trọng luật pháp quốc tế.

Theo Anh Thao

Pháp luật TPHCM

Read more »

Báo Nga: Trung Quốc có thể tấn công Mỹ?

Tờ “Russkaia Planeta” (Nga) đăng bài viết với của tác giả Daria Andreeva tổng hợp ý kiến của các chuyên gia Mỹ, Nga quanh vấn đề quan hệ Trung–Mỹ.

(Về) mối quan hệ trong thời gian gần đây và “Sách trắng (quốc phòng)” mới công bố của Trung Quốc. Xin giới thiệu lại với bạn đọc, một số từ và cụm từ người dịch để trong ngoặc kép vì là người Việt Nam. 

Bắc Kinh vừa mới cho công bố học thuyết quân sự mới, các chuyên gia đã xây dựng các kịch bản chiến tranh Trung-Mỹ

Thời gian gần đây, chủ đề về một cuộc chiến tranh có thể xảy ra giữa Trung Quốc và Mỹ ngày càng được đề cập nhiều hơn. Học thuyết quân sự Trung Quốc mới được công bố ngày 21/5 với khẳng định: một trong những nguyên tắc chiến lược quân sự Trung Quốc là “phòng thủ tích cực” càng làm cho người Mỹ thêm quan ngại.

Các phương tiện thông tin đại chúng Phương tây và các nhà  phân tích quân sự đã đưa ra các kịch bản phát triển của một cuộc xung đột quân sự có thể xảy ra giữa hai cường quốc này.      

Biểu dương sức mạnh tăng- thiết giáp ở ngoại ô Bắc Kinh. (Ảnh: Andy Wong/AP - ảnh của tác giả) 

Chuyên gia Mỹ (đồng thời là nhà nghiên cứu chính trị - quân sự - ND) về Châu Á Michael Auslin đã mô tả 3 kịch bản chiến tranh Trung Quốc-Mỹ cho tạp chí “The Commentator” (Mỹ)  như sau:

Kịch bản một – “ngẫu nhiên” . Hải quân Mỹ có thể triển khai tàu chiến của mình ở Biển Đông cách không xa các đảo nhân tạo Trung Quốc đang xây dựng trên vùng biển mà Trung Quốc tuyên bố đòi chủ quyền.

Một tình huống như vậy có thể sẽ dẫn đến xung đột giữa hải quân hai cường quốc, và nếu tính tới việc Trung Quốc đã xây dựng sân bay trên các đảo, các trận chiến sẽ diễn ra cả trên biển và trên không.   

Kịch bản hai – "phủ đầu". Trung Quốc quyết định tấn công Hải quân Mỹ trước tại Biển Đông để ngăn chặn một cuộc “xâm lược” có thể xảy ra. Xung đột sẽ diễn ra cả trên biển và trên không.

Kịch bản ba:- “xung đột không trực tiếp” . Bắc Kinh sẽ thận trọng với Mỹ nhưng sẽ bắt đầu bắt giữ hoặc chặn các tàu và máy bay của các quốc gia đang bảo vệ “khu vực tranh chấp”.

Nhà nghiên cứu quân sự và lịch sử Nga Boris Iulin thì nhận định: Đằng sau (nguyên nhân gây ra –ND) xung đột Trung Quốc – Mỹ không phải là các vấn đề tranh chấp lãnh thổ, mà trước hết là vì kinh tế: “Ngay từ năm 1998, tôi đã nói là một cuộc chiến tranh như vậy là không thể tránh khỏi.

Vấn đề là ở chỗ sức mạnh quân sự và tài chính của Trung Quốc đang ngày càng gia tăng, trong khi  tốc độ tăng trưởng kinh tế của Mỹ đang chậm lại – Mỹ đang mất vị trí thống trị thế giới, - nền tảng tạo nên sự phồn vinh của nước Mỹ. Mà phương pháp duy nhất để giữ vai trò hàng đầu của Mỹ là đẩy lùi (không chỉ “kiềm chế”) Trung Quốc”.  

Ông chuyên gia này cũng nhận định là để thực hiện mục tiêu này Mỹ đã áp dụng nhiều phương pháp  khác nhau, như tạo ra và hâm nóng “Maidan” ở Hồng Kông, xung đột ở Tây Tạng và Tân Cương.

Ông này có bổ sung thêm ý là: “Nếu xét từ góc độ quân sự thì chỉ có hai yếu tố kiềm chế được Mỹ: Mỹ chưa có hệ thống phòng thủ chống tên lửa chắc chắn ở khu vực Châu Á – Thái Bình Dương và sự quan ngại đòn tấn công báo thù của Bắc Kinh”.

“Sách trắng” theo kiểu Trung Quốc 

Chính “Sách trắng” mà Trung Quốc mới công bố gần đây về các vấn đề chiến lược quân sự - tuyên bố thẳng thừng của nước này về mục tiêu trở thành một cường quốc quân sự biển đã buộc dư luận suy nghĩ về khả năng xảy ra chiến tranh.

Tuy trong Học thuyết quân sự mới Trung Quốc có điều khoản tuyên bố “sẽ trung thành” với sự “phát triển hòa bình” nhưng sẽ áp dụng chiến lược “phòng thủ tích cực”, - thuật ngữ này có thể hiểu là nước này dành cho mình quyền không thể tranh cãi là phản công  (chứ không phải chỉ phòng ngự-ND) trong trường hợp bị tấn công.

Lực lượng không quân (Trung Quốc) sẽ được huấn luyện và  chuẩn bị không chỉ cho các chiến dịch phòng ngự mà là còn cho cả các chiến dịch tấn công. 

Khi giới thiệu “Sách trắng”, đại diện chính thức của Bộ Quốc phòng Trung Quốc Đại tá Dương Vũ Quân có tuyên bố là: “Các thế lực bên ngoài đang cố tình bôi nhọ thanh danh của Các lực lượng vũ trang Trung Quốc và tạo ra bầu không khí rất căng thẳng”. Ở đây có thể hiểu ý của Dương Vũ Quân là sự gia tăng sức mạnh quân sự của Mỹ và Nhật Bản tại  khu vực Châu Á – Thái Bình Dương.

 “Sách trắng” cũng nói thẳng ra rằng: “một loạt các nước láng giềng Trung Quốc đang có những hành động khiêu khích (Trung Quốc –ND), tăng cường sự hiện diện quân sự của mình trên các đảo của Trung Quốc mà họ chiếm đóng bất hợp pháp”. Để “đáp trả” các hành động “chiếm đóng bất hợp pháp” này, Trung Quốc quyết định phát triển mạnh lực lượng Hải quân.

“Sách trắng”  nhấn mạnh sự cần thiết và triển vọng hợp tác của Các lực lượng vũ trang Trung Quốc và Nga, thành lập một nền tảng tổng hợp, đồng bộ, đa dạng và bền vững để tiếp tục phát triển mối quan hệ với Moscow trong lĩnh vực quân sự.  

Đại tá Dương Vũ Quân giới thiệu chiến lược quân sự Trung Quốc (Sách trắng) trong cuộc họp báo ngày 21/5 tại Bắc Kinh. (Ảnh: Andy Wong/AP - ảnh của tác giả) 

 Nga – đồng minh tin cậy?

Ngày 21/5, cuộc tập trận chung Nga-Trung “ Phối hợp trên biển -2015”  đã kết thúc  (lưu ý sự trùng hợp với ngày công bố “Sách trắng”-ND). Đồng thời các bên cũng tuyên bố sẽ còn một cuộc tập trận chung trên biển nữa sẽ diễn ra vào tháng 8 năm nay, nhưng lần này là trên biển Nhật Bản.

Như vậy, Nga và Trung Quốc đã thể hiện sự sẵn sàng đáp trả các thách thức và mối đe dọa trên biển, đảm bảo sự ổn định và an ninh ở bất kỳ khu vực nào trên các đại dương.

Sự hợp tác tích cực như vậy cũng đã được “khoe” trong “Sách trắng” và làm xuất hiện tin đồn về việc hình thành một liên minh quân sự mới giữa Bắc Kinh và Moscow. Một triển vọng như vậy có thể làm Mỹ quan ngại, nhưng hiện nay chưa có bất kỳ một tuyên bố chính thức nào về vấn đề này.

Chuyên viên khoa học chính của Trung tâm phân tích chiến lược và công nghệ Nga Vasili Kashin nhận định: “giới lãnh đạo Trung Quốc và Nga luôn tìm cách nhấn mạnh là không có bất kỳ một kế hoạch nào nhằm thànhlập một liên minh quân sự, không những thế còn liên tục chỉ trích một số nước có ý định như vậy”.

“Nga có tiềm lực hạt nhân khác hẳn so với Trung Quốc. Chính vì vậy mà nếu như một cuộc xung đột có thể xảy ra giữa Trung Quốc và Mỹ lại biến thành một cuộc xung đột giữa Mỹ và Nga thì đó sẽ là ngày tận thế của nền văn  minh nhân loại”. Theo quan điểm của ông này, các cuộc xung đột ở Biển Đông không đòi hỏi sự can thiệp của Nga vì đây chỉ là những xung đột mang tính chất cục bộ.

Boris Iulin (như đã nói ở trên) lại có quan điểm rất khác: “Mặc dù không có các cam kết trực tiếp, Nga là đồng minh chủ yếu và lớn nhất của Trung Quốc, kể cả trong cuộc đối đầu của Nga với Mỹ.

Chính vì vậy mà trong trường hợp xảy ra một cuộc chiến tranh quy mô lớn giữa hai nước này (Trung Quốc –Mỹ -ND), nước ta (Nga –ND) không thể đứng ngoài  cuộc. Không chỉ có thế, ông này còn: “ hy vọng rằng trong trường hợp xảy ra kịch bản tiêu cực, Nga sẽ chứng tỏ được mình là một đồng minh xứng đáng (của Trung Quốc –ND).

Cũng theo ông này; “Liên minh Trung Quốc- Nga- đấy là vấn đề tồn tại hay không tồn tại,-vì  nếu như Mỹ “hạ” được Trung Quốc thì đối tượng tiếp theo sẽ là Nga. Chính vì thế mà cần phải có các cuộc tập trận chung để tỏ rõ thái độ là chúng ta (Nga- Trung Quốc –ND) có thể đánh trả trong trường hợp xảy ra chiến tranh xâm lược.

Theo quan điểm của ông này thì, - chính việc  thường xuyên chuẩn bị cho các hoạt động tác chiến (các cuộc tập trận –ND) và thái độ cương quyết bảo vệ các lợi ích của mình trong chính sách đối ngoại mới có thể ngăn chặn một cuộc chiến tranh có thể xảy ra. Hy vọng bảo vệ hòa bình duy nhất – đó là thể hiện sự sẵn sàng đối đầu với Mỹ của chúng ta, và chúng ta (Nga- Trung Quốc) đang làm điều đó.

Theo Lê Hùng

Read more »

Mỹ điều tra các ngân hàng tuyển "con ông, cháu cha" Trung Quốc

Ngày 31/5, hãng AFP cho biết rất nhiều ngân hàng lớn của Mỹ và quốc tế đang nằm trong tầm ngắm tại Mỹ khi Washington tăng cường điều tra các hợp đồng tuyển dụng "con ông, cháu cha" của các lãnh đạo Trung Quốc.

Goldman Sachs nằm trong số ngân hàng bị điều tra

Theo các nguồn tin giấu tên, các cuộc điều tra được Bộ Tư pháp Mỹ tiến hành từ năm 2013, thông qua Văn phòng Chưởng lý Brooklyn, chi nhánh Cục Dự trữ Liên bang New York và Ủy ban Chứng khoán và Hối đoái Mỹ (SEC), cơ quan đóng vai trò chủ đạo. Chính quyền Mỹ nghi ngờ các ngân hàng trên đã tuyển dụng "con em" của nhiều lãnh đạo Trung Quốc từ những năm 2000 với hy vọng nhận được hợp đồng hoặc để đảm bảo các mối quan hệ cần thiết để phát triển tại thị trường đông dân nhất thế giới này.

Những tháng gần đây, SEC đã yêu cầu các ngân hàng Goldman Sachs, Morgan Stanley, UBS, Crédit Suisse, Deustche Bank và Citigroup giải trình về hàng chục trường hợp tuyển nhân viên. Các ngân hàng này buộc phải kiểm tra lại mọi thư từ điện tử trao đổi về hàng chục trường hợp tuyển dụng và thực tập tại Trung Quốc. Được AFP liên hệ, chỉ có UBS cho biết sẽ hợp tác với các nhà điều tra Mỹ, còn các ngân hàng khác không đưa ra bình luận.

Vẫn theo những nguồn thạo tin, ngân hàng JPMorgan đã nhận được yêu cầu cung cấp cho SEC các thư từ trao đổi liên quan tới khoảng 30 cán bộ cấp cao của Trung Quốc, trong đó có ông Vương Kỳ Sơn, người đứng đầu chiến dịch chống tham nhũng tại Trung Quốc. SEC dường như cũng yêu cầu JPMorgan cung cấp danh tính những người phụ trách các cơ quan chính phủ Trung Quốc, trong đó có Ủy ban chuyên trách giám sát tài sản nhà nước và cơ quan điều phối ngân hàng, vì các tổ chức này có thể đã đề xuất danh sách ứng cử viên.

Hiện chưa có phát hiện sai phạm nào đối với các ngân hàng quốc tế. Ngân hàng Credit Suisse đã tuyển Ôn Như Xuân, dưới tên gọi Ôn Khánh Ngọc, trong khoảng thời gian từ 1999-2001, là con gái của cựu Thủ tướng Ôn Gia Bảo. Cô từng làm việc cho công ty tư vấn Fullmark Consultants Limited và ngân hàng JPMorgan.

Ngân hàng Goldman Sachs tuyển Giang Chí Thành, cháu của của cựu Chủ tịch Giang Trạch Dân. Tương tự, Đường Hiểu Chữ, con trai chủ tịch Tập đoàn tài chính quốc doanh Quang Đại Đường Song Ninh (China Everbright Group Tang Shuangning) đã từng làm việc tại JPMorgan, Citigroup và Goldman Sachs.

Theo TN/baotintuc.vn

Read more »

Tỉnh ngộ về Trung Quốc

Trước hàng loạt hành động ngang ngược của Trung Quốc, Mỹ và cả châu Á đã phải tỉnh ngộ về cái gọi là “sự trỗi dậy hòa bình” mà Bắc Kinh rao giảng lâu nay.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carter đến Đối thoại Shangri-La 2015 bằng một lịch trình đầy thông điệp.

Tâm điểm Ashton Carter

Ông bắt đầu ở Hawaii, nơi ông gặp người đồng cấp Philippines Voltaire Gazmin với tuyên bố cam kết bảo vệ Manila vẫn “vững như bàn thạch” và đoan chắc rằng “hành động có sức mạnh hơn lời nói”. Từ Hawaii, trước khi hạ cánh ở Singapore, ông cùng đoàn tùy tùng bay trên máy bay V-22 Osprey để tới thăm eo biển Malacca - một trong những eo biển đông đúc nhất thế giới với khoảng 50.000 tàu bè qua lại mỗi năm để nhấn mạnh tầm quan trọng của tuyến giao thương đi qua biển Đông cũng như của tự do hàng hải.

Ngay sau Shangri-La, ông Carter tới Hà Nội để bắt đầu chuyến thăm chính thức Việt Nam. Tại Việt Nam, lần đầu tiên một bộ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ tới thăm cảng Hải Phòng, thăm Bộ Tư lệnh Hải quân và Cảnh sát biển của Việt Nam cùng tàu và các cơ sở ở đó - điều mà ông đánh giá là “chưa từng có tiền lệ”. Ngay sau Việt Nam, ông sẽ tới Ấn Độ và cũng thăm một loạt cảng chiến lược khác tại đây...

Các tàu thuyền của Trung Quốc tại một khu vực bồi đắp trái phép ở Biển Đông. (Ảnh: US Navy)

 

Kể từ tháng 2-2015, khi ông Carter nhậm chức, Lầu Năm Góc của ông đã có thông điệp và hành động ngày càng cứng rắn hơn với Trung Quốc, đặc biệt là với dự án lấn đất khổng lồ ngoài biển. Lầu Năm Góc qua các kênh khác nhau đã công bố những tấm ảnh vệ tinh của dự án lấn đất, đưa máy bay do thám hiện đại nhất P-8 Poseidon vào biển Đông, tuyên bố cân nhắc đưa tàu và máy bay vào khu vực 12 hải lý tại các điểm Trung Quốc đang lấn đất...

Ông Carter cũng được giới quan sát coi sẽ là nhân vật chính của “Tái cân bằng” của Washington khi các thành viên khác trong đội hình an ninh đối ngoại như Ngoại trưởng John Kerry và Cố vấn an ninh Susan Rice bị đánh giá là thiếu quyết liệt với châu Á.

Trong chuyến thăm đầu tiên của ông trong tư cách bộ trưởng Bộ Quốc phòng tới châu Á tháng trước, ông đã nói về Hiệp định Đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP) và coi TPP quan trọng như “một hàng không mẫu hạm” mới!

Tư duy lại những chính sách lớn

Chiến thuật của Trung Quốc với các nước trong khu vực vẫn là “lát cắt salami”: Liên tục nhấn các bước mới, chấp chới ranh giới khiến các nước không biết là có nên phản ứng cứng rắn hay không và khi họ ngần ngừ thì sự đã rồi.

Sự quyết liệt của Washington trong khoảng 1 năm gần đây được coi như một chuyển biến mới. Sự chuyển biến này được phân tích rõ ràng nhất trong báo cáo hồi tháng 4-2015 của 2 nhà cựu ngoại giao Mỹ Robert Blackwill và Ashley Tellis thuộc Ủy ban Đối ngoại Mỹ (CFR) với tên gọi “Revising U.S. Grand Strategy Toward China” (Xem xét lại chính sách lớn của Mỹ với Trung Quốc).

Trong báo cáo dài 54 trang này, 2 chuyên gia lập luận rằng chính sách hòa nhập Mỹ - Trung trong suốt 40 năm qua (kể từ sau năm 1972 của Nixon) đã không còn hiệu quả: Trung Quốc không muốn trở thành “nhân vật có trách nhiệm” trong bất cứ trật tự nào do Mỹ dẫn dắt.

Bắc Kinh muốn chấm dứt sự chi phối của Mỹ tại Đông Á - mục tiêu mà sẽ đe dọa lợi ích của chính Mỹ trong tự do thương mại, hòa bình và ổn định. Theo 2 nhà ngoại giao này thì Bắc Kinh chưa đối nghịch tới mức bị coi là kẻ thù nên chính sách “phòng ngừa/ngăn chặn” thông thường (như với Liên Xô thời Chiến tranh lạnh) không phù hợp. Nhưng Washington vẫn cần phải “hạn chế khả năng Trung Quốc lạm dụng sức mạnh ngày càng tăng của mình”.

Cả 2 ủng hộ chiến lược tái cân bằng của Tổng thống Barack Obama - chuyển các nguồn lực quân sự sang châu Á, hoàn tất TPP. Nhưng theo họ, Washington cần phải làm hơn thế: bỏ cắt giảm ngân sách quốc phòng (xóa bỏ mối lo nguồn lực lơ lửng mấy năm nay), tăng duy trì cân bằng hạt nhân, tăng tốc xây các hệ thống phòng thủ tên lửa, mở rộng hợp tác với các đối tác khu vực, nhấn mạnh vào tự do hàng hải và hơn thế là phải: siết chặt hạn chế chuyển giao công nghệ cho Trung Quốc và thậm chí là “đánh thuế hàng loạt” đối với hàng Trung Quốc để đối phó nạn ăn cắp qua mạng từ Bắc Kinh.

Lập luận của Blackwill (từng là phó trợ lý về chiến lược của cựu Tổng thống George W. Bush) và Tellis (cựu Đại sứ ở Ấn Độ) rõ ràng nhận được nhiều chú ý ở Washington. Bình luận trên tờ The Wall Street Journal, David Feith gọi đó là “cuộc đại tư duy lại” chiến lược mà Washington vẫn có với Bắc Kinh suốt 45 năm qua. Tư duy này là cần thiết khi có nhiều chỉ trích cho rằng hành động của Mỹ ở biển Đông là “quá ít và quá chậm”.

Theo ông Feith, chiến thuật “lát cắt salami” hay “vết dầu loang” của Trung Quốc đã bị coi là đi quá xa và đã thay đổi hoàn toàn quan điểm của các quan chức, chuyên gia chính sách... Theo ông Feith, sự thay đổi này có thể tác động đến an ninh toàn cầu trong nhiều thập kỷ tới.

Lo ngại của các nước nhỏ

Phát biểu vào sáng 30-5 ở Shangri-La, Dato’ Seri Hishammuddin, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Malaysia, đã kêu gọi “các nước ASEAN phải đoàn kết lại”. Những quan ngại của Malaysia là rất đáng kể khi đây là nước có kim ngạch thương mại cao nhất với Trung Quốc trong ASEAN.

Về nội dung, tâm điểm của Đối thoại Shangri-La năm nay xoáy quanh căng thẳng Mỹ - Trung mà nguyên nhân trực tiếp nhất chính là tham vọng của Trung Quốc trên biển với hành động cụ thể là chiến dịch lấn đất ồ ạt ở biển Đông.

Những thay đổi với an ninh khu vực đang diễn ra rất nhanh bởi sự trỗi dậy của Bắc Kinh. Liên tục trong mấy năm nay, biển Đông và tham vọng của Trung Nam Hải luôn là tâm điểm tại Đối thoại Shangri-La.

Hồi năm 2012, đó là vụ căng thẳng ở bãi cạn Scarborough rồi dẫn tới việc Trung Quốc chiếm bãi cạn của Philippines; năm 2013 là căng thẳng ở Senkaku/Điếu Ngư rồi dẫn tới việc Trung Quốc lập vùng nhận diện phòng không; năm 2014 là vụ đưa giàn khoan Hải Dương 981 vào vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam và tới năm nay là cuộc lấn đất ngoài biển với tốc độ kinh hoàng của Trung Quốc.

Theo ông Danny Russel, Trợ lý ngoại trưởng Mỹ phụ trách Đông Á, có tới 3 điểm lấn đất của Trung Quốc ở Trường Sa thậm chí còn lớn hơn cả hòn đảo tự nhiên lớn nhất ở đây. Tổng diện tích Trung Quốc lấn đất tương đương hơn 800 ha, bằng diện tích 1.500 sân bóng. Trên bàn cờ lớn, biển Đông tự nhiên đang trở thành khu vực cạnh tranh ảnh hưởng dữ dội giữa Mỹ và Trung Quốc.

Chiến thuật của Trung Quốc với các nước trong khu vực vẫn là “lát cắt salami”: Liên tục nhấn các bước mới, chấp chới ranh giới khiến các nước không biết là có nên phản ứng cứng rắn hay không và khi họ ngần ngừ thì tạo ra sự đã rồi. Khi tình hình căng thẳng thì Trung Quốc sẽ tung các miếng mồi kinh tế như “Con đường tơ lụa”, “Vành đai kinh tế” hay Ngân hàng Đầu tư hạ tầng châu Á (AIIB) để xoa dịu các nước.

Với chiến thuật này và vì ở trong vị thế nước nhỏ, thực lực yếu hơn, hầu hết các nước ở khu vực đều gặp khó khăn khi đối đầu với Bắc Kinh.

Nick Metcalf, một đồng tác giả của báo cáo về an ninh châu Á - Thái Bình Dương 2015 của IISS, thừa nhận những lo ngại này khi trao đổi với báo chí. “Có rất nhiều hành vi kiểu như ở châu Âu thế kỷ XIX nhưng rất tiếc vẫn còn đang lặp lại ở đây” - ông nói.

Rõ ràng, cả Washington và châu Á đang tỉnh ngộ về cái gọi là “sự trỗi dậy hòa bình” mà Bắc Kinh rao giảng từ bấy lâu nay.

 

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carter thăm cán bộ chiến sỹ Tàu cảnh sát biển 8003. (Ảnh: Nguyễn Hồng Pha-TTXVN)

 

Washington nguội lạnh hơn với Bắc Kinh Quan hệ nồng ấm giữa quân đội Trung Quốc và Mỹ cũng đã nguội lạnh đi nhiều, đặc biệt là sau các vụ suýt đụng độ giữa máy bay chiến đấu Trung Quốc với máy bay do thám Mỹ hồi tháng 8-2014 (máy bay chiến đấu Trung Quốc chỉ còn cách máy bay Mỹ gần 50 m). Hiện phía Mỹ nói Trung Quốc cần ký bản quy tắc về xử lý các tình huống đụng độ bất chợt giữa máy bay 2 bên (bộ quy tắc được thông qua sẽ tránh trường hợp đụng độ nguy hiểm kiểu này). Ở quốc hội thì các nghị sĩ liên tục kêu gọi Mỹ đừng mời Trung Quốc tham dự cuộc tập trận hải quân RIMPAC sắp tới (RIMPAC là cuộc tập trận lớn nhất thế giới mà Trung Quốc từng tham gia hồi năm 2014). Ngay cả Phòng Thương mại Mỹ (AmCham), một trong những nhóm thường ủng hộ mạnh quan hệ với Trung Quốc, cũng có tới 60% thành viên của họ phàn nàn về tình hình ở Trung Quốc đã xấu đi trong năm ngoái. Ở Shangri-La năm nay, những nghi ngại với Trung Quốc cũng thể hiện ngay trong chương trình. “Đối thoại Shangri-La 2015 lần đầu tiên sẽ có phiên đặc biệt tập trung vào mối quan ngại an ninh của các nước nhỏ” - Tim Huxley, đại diện của IISS (đơn vị tổ chức đối thoại Shangri-La), tuyên bố ngay trước hôm khai mạc. Sự lo ngại của các nước nhỏ tới những diễn biến phức tạp ở biển Đông ngày càng rõ rệt hơn.

Bài và ảnh theo Thanh Tuấn (từ Shangri-La)

Người Lao động

Read more »

Trung Quốc sắp diễn tập bắn đạn thật tại khu vực giáp giới Myanmar

Quân đội Trung Quốc hôm nay (1/6) thông báo sẽ tổ chức một cuộc diễn tập bắn đạn thật từ ngày 2/6 tại khu vực biên giới giáp với Myanmar, nơi thường xuyên xảy ra các vụ bom rơi từ phía Myanmar sang địa phận Trung Quốc khiến nhiều người thiệt mạng và bị thương.

Binh lính Trung Quốc trong một cuộc tập trận. (Ảnh: China Defense)

Thời báo Hoàn Cầu ngày 1/6 dẫn lời ông Triệu Phi Thông, phát ngôn viên Quân khu Thành Đô cho biết, căn cứ vào kế hoạch huấn luyện của quân đội Trung Quốc, quân khu Thành Đô sẽ tổ chức cuộc diễn tập phối hợp giữa lục quân và không quân, sử dụng đạn thật tại khu vực biên giới tỉnh Vân Nam, giáp với Myanmar.

Ông Triệu cho biết, quân khu Thành Đô sẽ tổ chức diễn tập trong khu vực biên giới phía nam từ cột mốc số 105 đến cộc mốc số 144-4, phạm vi diễn tập thuộc huyện Cảnh Mã và huyện Chấn Khang, thuộc tỉnh Vân Nam. 

Quân khu Thành Đô sẽ sử dụng lực lượng không quân kết hợp với lực lượng lục quân để tiến hành cuộc diễn tập bắn đạn thật liên hợp.

Bắc Kinh tổ chức diễn tập bắn đạn tại vùng thường xuyên xảy ra các vụ bom rơi từ phía Myanmar sang địa phận Trung Quốc, gây thiệt hại nặng nề về con người và tài sản. 

Thông báo còn cho biết, trong thời gian quân đội Trung Quốc tiến hành diễn tập, nghiêm cấm các phương tiện bay, các xe cơ giới và người dân vào khu vực này khi không được phép. Mọi quân nhân phải chấp hành đúng quy định về diễn tập, không rời khỏi vị trí chiến đấu khi chưa có lệnh.

Hồi giữa tháng 3 vừa qua, bom đạn của máy bay quân đội Myanmar đã rơi vào khu vực huyện Cảnh Mã, thành phố Lâm Thương khiến 5 người dân Trung Quốc thiệt mạng, 8 người khác bị thương. Tiếp đó, đến ngày 14/5, 2 quả đạn pháo cũng rơi vào khu vực huyện Chấn Khang khiến 5 người bị thương. 

Hương Giang
Theo China News

Read more »

Đối thoại Shangri-La: Trung Quốc vẫn làm ngơ trước lo ngại của quốc tế

Đối thoại Shangri-La lần thứ 14 khép lại với những bàn thảo sôi nổi về các thách thức toàn cầu, mà nổi bật là an ninh và ổn định trên Biển Đông. Bất chấp sự hối thúc của thế giới, Trung Quốc vẫn phớt lờ và khẳng định tiếp tục những hành động bị lên án.

Đối thoại Shangri-La tiếp tục thể hiện vai trò quan trọng

Được tổ chức bởi Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) có trụ sở tại London, Đối thoại Shangri-La 2015 diễn ra từ ngày 29 đến 31/5 vừa qua là nơi quy tụ các bộ trưởng quốc phòng, quan chức cấp cao của 26 quốc gia, cùng các học giả, chuyên gia an ninh để trao đổi quan điểm về các vấn đề đang định hình môi trường an ninh và quân sự trong khu vực.

Hoạt động xây đảo nhân tạo của Trung Quốc trên Biển Đông bị chỉ trích nhiều tại Đối thoại Shangri-La (Ảnh: EPA)

Đến nay, đây được xem như diễn đàn về an ninh và quốc phòng cấp cao nhất châu Á - Thái Bình Dương. Sự kiện đã tiếp đón tổng cộng 450 đại biểu, với số lượng bộ trưởng quốc phòng đông nhất từ trước đến nay, 18 bộ trưởng, trong đó có cả bộ trưởng quốc phòng các nước Tây Âu như Anh, Pháp, Đức và Tây Ban Nha.

Tseng Hui-Yi, một nhà nghiên cứu tại Viên Đông Á của Đại học quốc gia Singapore nhận định, trao đổi thông tin giữ vai trò thiết yếu trong việc duy trì an ninh trong khu vực. Và dù còn có những khác biệt, việc giữ các kênh đối thoại là cần thiết và Đối thoại Shangri-La chính là diễn đàn để giải tỏa áp lực.

“Cho dù các cuộc đối thoại có dữ dội đến đâu, ít nhất nó vẫn là một dạng của đối thoại”, bà Hui-Yi trả lời hãng Tân Hoa Xã.

Nhà nghiên cứu Oh Ei Sun, đến từ Trường quốc tế học S. Rajaratnam, thuộc đại học công nghệ Nanyang, Singapore thì tin rằng, sự tham dự của các bên có tranh chấp trong khu vực, bao gồm Trung Quốc, sẽ giúp các nước hiểu rõ hơn về lập trường của nhau.

Trung Quốc vẫn làm ngơ trước lo ngại của thế giới

Không nằm ngoài dự đoán của các chuyên gia, vấn đề an ninh, an toàn và tự do hàng hải trên Biển Đông đã trở thành đề tài bao trùm của Đối thoại Shangri-La lần thứ 14, mà những hành động xây đảo nhân tạo, đưa vũ khí tới khu vực tranh chấp của Trung Quốc chính là tâm điểm của các bàn thảo và chỉ trích.

Đô đốc Tôn Kiến Quốc, Phó tổng tham mưu trưởng Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc (Ảnh: Xinhua)

Bộ trưởng quốc phòng Mỹ Ashton Carter đã tuyên bố “đặc biệt lo ngại” về quy mô hoạt động xây đảo nhân tạo của Trung Quốc, mà ông khẳng định là rầm rộ hơn bất kỳ bên liên quan nào, và cảnh báo việc này sẽ làm gia tăng "nguy cơ tính toán sai lầm hoặc xung đột".

“Đến giờ vẫn chưa rõ là Trung Quốc sẽ còn đi đến đâu. Đó là nguyên nhân vùng biển này đang trở thành nguyên nhân gây căng thẳng ở khu vực”, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ chất vấn đồng thời yêu cầu Bắc Kinh ngừng ngay hành động này.

Bộ trưởng Quốc phòng Úc Kevin Andrews cũng khẳng định: “Chúng tôi đặc biệt lo ngại về khả năng Trung Quốc quân sự hóa các đảo nhân tạo trên Biển Đông”, và tuyên bố sẽ tiếp tục điều máy bay tuần tra khu vực này, bất chấp vụ việc một máy bay do thám của hải quân Mỹ bị hải quân Trung Quốc “xua đuổi” khi đang trên vùng biển quốc tế tại Biển Đông.

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Gen Nakatani thì kêu gọi các bên có tranh chấp trên Biển Đông, bao gồm Trung Quốc, “hành xử có trách nhiệm”.

Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia Hishammuddin Hussein thì bày tỏ lo ngại những bất đồng trên Biển Đông có thể “leo thang thành một cuộc xung đột chết chóc nhất trong thời đại chúng ta, nếu không muốn nói là nhất trong lịch sử”.

Vậy nhưng, trước những ý kiến quan ngại của các đoàn đại biểu dự hội nghị, Trung Quốc, nước có hành động gây qua ngại nhất, lại tỏ thái độ phớt lờ. Đô đốc Tôn Kiến Quốc, Phó tổng tham mưu trưởng Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc thậm chí khẳng định tình hình khu vực về cơ bản “ổn định và hòa bình”, và bác yêu cầu ngừng hoạt động cải tạo trái phép các đảo, bãi đá ngầm mà nước này chiếm đóng.

Vị đại diện của Trung Quốc còn ngang nhiên tuyên bố nước này có thể sẽ thiết lập một Vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) trên Biển Đông, nếu các nhu cầu về an ninh trên không hoặc trên biển tại khu vực đòi hỏi.

Theo bình luận của tờ Interpreter, trực thuộc Viện nghiên cứu quốc tế Lowy, tại Sydney, Úc thông điệp của Bắc Kinh là rõ ràng: “Biển Đông là của chúng tôi, và chúng tôi sẽ làm những gì mình muốn tại đó”.

Né tránh câu hỏi và chỉ chăm chú… đọc

Khác với năm ngoái, ông Tôn cũng không đi thẳng vào phản biện những chỉ trích từ các bên trong bài phát biểu của mình, mà chỉ “dính chặt lấy văn bản chuẩn bị sẵn”, với cam kết về những ý đồ hòa bình của Trung Quốc, nhấn mạnh thiện chí sẵn sàng đảm bảo an ninh, đồng thời quả quyết hành động của nước mình trên Biển Đông là “hợp pháp, hợp lý và đúng đắn”.

Tuy nhiên, khi được một chuyên gia từ Viện Lowry đề nghị giải thích vì sao việc quân đội Trung Quốc yêu cầu máy bay Mỹ rời khỏi khu vực Trung Quốc miêu tả là “vùng cảnh báo quân sự”, mà thực chất theo luật pháp quốc tế là không phận quốc tế, lại không bị xem là thách thức với tự do đi lại trên Biển Đông, ông Tôn lại hầu như né tránh và chỉ diễn giải về việc không có đủ thời gian để trả lời đầy đủ.

Theo tiến sỹ Merriden Varrall đến từ Viện Lowry, những bình luận của ông Tôn, và cả việc không trả lời các câu hỏi, không mấy đáng ngạc nhiên nhưng đáng thất vọng. Bởi Trung Quốc đã bỏ lỡ cơ hội để giải tỏa những mối lo ngại của cộng đồng quốc tế về Biển Đông.

“Ông Tôn khiến Trung Quốc không có vẻ gì là một bên tự tin và tinh tế trong các vấn đề quốc tế, với sự quan tâm thực chất dành cho các vấn đề của khu vực”, bà Varrall nhận định.

Và chuyên gia này cho rằng, điều này cũng dễ hiểu bởi mục đích số một của Trung Quốc tại diễn đàn này là khiến dư luận trong nước hiểu về sự kiện này. Và việc lặp lại các quy tắc và ví dụ về trách nhiệm toàn cầu của Trung Quốc tại diễn đàn này sẽ được dư luận trong nước đón nhận nồng nhiệt.

Bonnie S. Glaser, cố vấn cấp cao về Đông Á của chính phủ Mỹ, đồng thời là thành viên Trung tâm nghiên cứu chiến lược quốc tế (CSIS), tại Mỹ thì tin rằng, ông Tôn đã khiến Trung Quốc không đạt được mục tiêu tại Đối thoại Shangri-La, khi từ chối trả lời trực tiếp hơn một chục câu hỏi sau khi phát biểu. Thay vào đó ông chỉ cắm cúi vào tập tài liệu được chuẩn bị sẵn cho từng chủ đề, và đọc từ đó.

Ngay cả trước một câu hỏi đơn giản của phóng viên Bloomberg Josh Rogin rằng Trung Quốc sẽ hợp tác với ai và có ai ngoài Trung Quốc đang chiến thắng trên Biển Đông, ông Tôn cũng từ chối trả lời.

Trong cuộc trao đổi kín vào bà Glaser sau đó, các thành viên của phái đoàn quân đội Trung Quốc mới giãi bày rằng, họ đã cố hối thúc vị trưởng đoàn trả lời trực tiếp và ngay lập tức các câu hỏi, nhưng ông Tôn “không thấy thoải mái khi làm vậy”. Họ cũng giải thích rằng vị đô đốc rất ít kinh nghiệm tại các hội thảo quốc tế, và hy vọng nếu có dự Đối thoại Shangri-La năm tới, có thể sẽ bớt căng thẳng hơn.

Thanh Tùng

Tổng hợp

Read more »

Lóa mắt "con đường dát vàng" đón khách ở Trung Quốc

Các nhân viên của một tiệm vàng ở Quỳnh Hải, tỉnh Hải Nam, Trung Quốc đang dát vàng trên thảm đỏ để chào đón khách hàng nhân dịp khai trương cửa hàng ngày 30/5/2015, tin tức từ Xinhua cho biết.

Thảm đỏ dài 8 mét được trang trí bởi 155 vàng miếng với tổng trọng lượng 28,8 kg

Sự kiện này đã thu hút sự chú ý của rất nhiều người. Trong ảnh, một người phụ nữ dẫn con gái đi trên thảm đỏ dát vàng

Một người đàn ông dẫn con trai đi trên con đường "vàng".

Theo Thi Ân - Người đưa tin

Read more »